Kronen en bruggen

Kronen en bruggen zijn duurzame vervangingen voor tanden en kiezen. Een kroon plaatsen we als een tand of kies is afgebroken of de aangetaste tand of kies niet meer alleen met een vulling te herstellen is.

Als één of meer tanden of kiezen volledig ontbreken kunnen we een brug aanbrengen.

Voor een brug maken we gebruik van een of meer gezonde tanden of kiezen als ‘fundament’ voor het plaatsen van een of meer kunsttanden.

Met een kroon of brug ziet uw gebit er weer uit als voorheen. En zo herstellen we ook de functionaliteit van uw gebit.

Spreken, eten, kauwen en lachen gaat weer als vanouds.

Kronen

Na ernstig tandbederf of ongeval met tandschade zal de tandarts eerst een analyse maken van uw huidige gebit en hierbij onderzoeken of een kroon de gepaste oplossing is voor het probleem. Als er onvoldoende houvast is voor een gewone vulling dan is een kroon al snel een volgende optie.

Een kroon is een soort kap van metaal, porselein of een combinatie van beide, die we passend maken op een nieuw vormgegeven tand of kies. De kroon zit met een speciaal cement aan de tand of kies vastgelijmd. Door een kroon krijgt de tand of kies zijn oorspronkelijk vorm en functie weer terug.

Een kroon passen we soms ook toe om het uiterlijk van uw gebit te verbeteren. Meestal gaat het daarbij om verkleurde of vreemd gevormde tanden die vooraan in de mond staan. Door het plaatsen van een kroon ziet uw gebit er weer prachtig uit.

Wanneer u in overleg met de tandarts heeft besloten tot het maken van een kroon informeren we u vooraf uitgebreid over de behandeling.

Bruggen

Als om enige reden een of meer tanden in uw gebit ontbreken, is een brug een van de meest voor de hand liggende oplossingen. Een brug zit vast aan een of meer pijlers. Pijlers zijn bewerkte tanden of kiezen aan een of beide zijden van de open ruimte die ontstaan is door de ontbrekende tanden of kiezen. Door de pijler of pijlers te voorzien van een kroon ontstaat de mogelijkheid om een brug te bevestigen aan de pijlers. Op de brug plaatsen we vervangers voor de ontbrekende tanden en kiezen.

Eén of meer ontbrekende tanden en kiezen hoeven niet te allen tijde vervangen te worden. Maar open ruimtes in het gebit hebben een aantal nadelen. U kunt daardoor minder goed bijten en kauwen. Een open gat is geen aantrekkelijk gezicht. En de omringende tanden en kiezen kunnen scheef gaan staan en zelfs uitgroeien.

Bruggen benaderen zoveel mogelijk de oorspronkelijke vorm en functie. De brug blijft, afhankelijk van de gezondheid van de aangrenzende tanden of kiezen en het tandvlees, vele jaren zitten. Mocht u ongemakken ervaren aan een brug neem dan contact op met de tandarts.

Soorten bruggen

Een ‘gewone’ brug zit vast aan twee pijlers. De pijlers zijn tanden of kiezen aan weerszijden van de open ruimte die ontstaan is door de ontbrekende tanden of kiezen. Op de pijlers plaatst de tandarts kronen met daaraan bevestigd een brugdeel, ook wel ‘dummy’ genoemd. Op het brugdeel plaatsen we de benodigde kunsttanden of kiezen die de open ruimte invullen.

Bij een vrij-eindigende brug bevindt de pijler zich aan één zijde van de ontbrekende tand of kies. Deze brug wordt ook wel een cantileverbrug genoemd. Tegenwoordig adviseren tandartsen in dat geval meestal een implantaat mits het tandvlees gezond is.

Een etsbrug passen we toe als de tanden of kiezen aan weerszijden van de open ruimte gezond en heel zijn. Voor het aanbrengen van een etsbrug hoeven we gezonde tanden of kiezen slechts miniem te beslijpen. Een etsbrug is echter minder stevig dan een normale brug, daarom gebruiken we deze vrijwel uitsluitend ter vervanging van één of twee voortanden. Deze brug wordt door middel van metalen bevestigingsplaatjes en een speciale lijm onzichtbaar aan de binnenzijde van de tanden geplakt.

Waar worden kronen en bruggen van gemaakt?

Kronen en bruggen bestaan uit metaal, een combinatie van metaal en porselein, zirconium met porselein of volledig van zirconiumdioxide.

Metaal is zeer sterk, slijtvast en heel dun uit te voeren zonder de duurzaamheid nadelig te beïnvloeden. Het grote voordeel is dat we daarbij weinig weefsel van de tand of kies af hoeven te slijpen. Vanwege de kleur plaatst de tandarts een volledig metalen kroon of metalen brug alleen achter in de mond.

Porselein kunnen we in elke gewenste kleur maken en ziet er zeer natuurgetrouw uit. Porseleinen kronen passen we daarom toe bij kronen op de voortanden, maar ook vaak voor kiezen. Als we beide materialen combineren vormt metaal de basis.

Over het metaal (vaak een palladium- of goudlegering) wordt een laag tandkleurig porselein gebakken, zodat het geheel er aan de buitenkant bijna volledig uitziet als een echte tand of kies. Op deze onderstructuur van metaal en porselein worden de kunsttanden of -kiezen gebakken.

Door toepassing van een gesinterde keramische witte onderstructuur (zirconiumdioxide) kunnen we tegenwoordig ook bruggen maken die volledig uit keramisch materiaal bestaan. Ook op de onderstructuur van zirconium worden vervolgens de porseleinen kunsttanden gebakken.

Tegenwoordig worden kronen en bruggen meestal volledig van zirconiumdioxide gemaakt, zowel de onderstructuur als de kunsttand of -kies.

Dit geeft een lichtdoorlatend tandkleurig geheel waarmee we een fraai en natuurgetrouw resultaat behalen. In deze constructie benaderen we de stevigheid van metaal en kan daarom ook toegepast worden als de brug veel kauwkracht te verduren krijgt.

Kroon of brug aanmeten

Het aanmeten van een kroon of brug verloopt over meerdere bezoeken aan de tandarts. Na het eerste bezoek waarin we samen hebben vastgesteld dat de kroon of brug de gewenste oplossing biedt, volgt een bezoek waarin we de buitenzijde van een tand of kies opnieuw vormgeven.

In het geval van een brug geven we uiteraard alle ontbrekende tanden of kiezen opnieuw vorm. De tanden of kiezen zijn zo afgeslepen dat de kroon of brug – die gemaakt wordt in een tandtechnisch laboratorium – er naadloos overheen schuift.

Als een tand of kies onvoldoende houvast biedt voor een kroon of een brug, maken we eerst een opbouw. De tandarts lijmt daarbij een pin vast in het wortelkanaal. Aan die pin zit een gedeelte dat boven de tand of kies uitsteekt, de opbouw. Over deze opbouw maken we de kroon of brug.

Tijdens het afslijpen en bij het aanbrengen van een opbouw zal de tandarts u in de meeste gevallen plaatselijk verdoven.

Vervolgens maakt de tandarts een afdruk of scan van het gedeelte waarin zich de afgeslepen tanden of kiezen bevinden. De afdruk gaat naar de tandtechnicus die daarvan een gipsmodel maakt waarop hij de kroon of brug kan maken. Meer en meer maken tandtechnische laboratoria overigens gebruik van computers en computer gestuurde apparatuur om kronen en bruggen te ontwerpen en produceren.

De volgende stap in het aanmeetproces is de beetregistratie. Daarmee bepaalt de tandarts hoe uw tanden en kiezen in onder- en bovenkaak op elkaar passen. Deze informatie is bepalend voor de hoogte van de kroon en de vorm van het kauw- of snijvlak.

Tot slot willen we dat de kroon of brug zo goed mogelijk past bij andere tanden en kiezen. Daarom nemen we rustig de tijd om de juiste kleur te bepalen. In onze praktijk maken we daarvoor vaak gebruik van onze kleurencomputer. In sommige gevallen verwijzen we u voor het bepalen van de gewenste kleur naar het tandtechnisch laboratorium waar de kroon of brug gemaakt wordt.

Kroon of brug plaatsen

Voor u de tandarts verlaat zal hij een noodvoorziening plaatsen. Dat is enerzijds om u in de periode tussen de behandelingen niet met een open ruimte in uw gebit te laten rondlopen. Anderzijds is dat om de tand of kies te beschermen.

De noodvoorziening voorkomt ook dat de andere tanden of kiezen kunnen uitgroeien of scheef gaan staan. Mocht dat namelijk wel gebeuren dan past de nieuwe kroon of brug niet meer goed in de mond. Als de noodvoorziening losraakt of stuk gaat, neemt u het beste direct contact met de tandarts op. De tandarts beslist dan of het zo kan blijven of dat een extra bezoek noodzakelijk is. U kunt de noodkroon ook vaak vastzetten met tandpasta.

De laatste afspraak bij de tandarts is om de kroon of brug in uw mond vast te zetten. Daarbij controleert de tandarts hoe de brug past wanneer u de kiezen op elkaar gezet en hoe de andere tanden en kiezen over de kroon of brug heen schuiven. Soms zal de tandarts nog iets bijslijpen om vervolgens de kroon of brug vast te zetten met een definitief hard cement.

Het komt voor dat een tandarts wil aankijken hoe het gaat met een kroon of brug en zet deze vast met een tijdelijk cement. In dat geval zullen we nog een afspraak plannen. Na het aanbrengen van het snel hardende definitieve cement schuift de tandarts de kroon of brug op zijn plaats en drukt deze enige tijd stevig aan.

Onderhoud van kronen en bruggen

De dagelijkse mondhygiëne is bij kronen en bruggen extra belangrijk. Vooral het tandvlees rondom de kroon of brug moet goed worden schoongehouden. Kwetsbare plekken zijn het tandvlees rondom de kroon of brug en de randen van de kroon of brug. Daar kan gemakkelijk tandplak achter blijven.

Als gevolg daarvan kunnen er gaatjes ontstaan langs de rand van de kroon of brug of kan het tandvlees kan gaan ontsteken. U moet dus zorgvuldig langs de rand poetsen. Bovendien is het verstandig om ook tandenstokers, flossdraad of ragertjes te gebruiken.

De tandarts of mondhygiënist kan u van de nodige adviezen voorzien.